T.C.
YARGITAY
4. HUKUK DAİRESİ

E. 2003/2278
K. 2003/7119
T. 29.5.2003

• TAZMİNAT DAVASI ( Davacıların İnsan Sağlığını Olumsuz Yönde Etkilediğini İddia Ettikleri Baz İstasyonunun Faaliyetine Son Verilmesini Talep Etmeleri )

• BAZ İSTASYONLARI ( Bu İstasyonların Uluslararası Standartlarda Otuz Otuz Beş Metre Yükseklikte Bulunmasının Gerektiği Aksi Halde İnsan Sağlığına Zararlı Olağacının Belirtilmesi )

• ULUSLARARASI STANDART ( Uludağ Üniversitesi Tarafından Davacılara Verilen Raporda Uluslararası Standartlarda Olmayan Baz İstasyonlarının Çevreye ve İnsan Sağlığına Zarar Verdiği Hakkında )

• BAZ İSTANYONLARININ İNSAN SAĞLIĞINA ZARAR VERMESİ ( Somut Olaydaki Baz İstasyonunun Standartlara Uyup Uymadığının Yerel Mahkemece Araştırılmasının Gerekli Olması )

818/m.41

ÖZET : "Uludağ Üniversitesi Mühendislik - Mimarlık Fakültesi Elektronik Mühendisliği Bölümü Mikrodalga Araştırma Grubu" tarafından konuyla ilgili davacıların başvurusu üzerine hazırlanan rapora dayanmışlardır. Raporda "baz istasyonunun beş katlı, 15 metre yükseklikteki binanın çatısına kurulu olduğu, bu konudaki Uluslararası Standardın 30-35 metre yüksekliği olduğu; baz istasyonu antenlerinin radyasyon güçlerini doğrudan karşıdaki meskun binalara tevcih ettiği, baz istasyonunun teknik kurallara uygun kurulmadığı, referans limitlerin altında da olsa binaların meskun alanlarında yarattığı radyasyondan dolayı bu alanlarda uzun süreli radyasyona maruz kalacak insanların sağlığını olumsuz yönde etkileyebileceği, dolayısıyla buna müsaade edilmemesi gerektiği" biçiminde görüş belirtilmiştir. Davacılar da davayı açarken dava konusu baz istasyonunun insan sağlığına olumsuz etkileri olduğunu iddia etmişlerdir. Şu durumda mahkemece yapılacak iş, davaya konu baz istasyonunun uluslararası standartlara uygun yapılıp yapılmadığı, kaldı ki bu standartlara uygun olsa bile insan sağlığı üzerine olumsuz etkileri olup olmadığı ve Uludağ Üniversitesinin yukarıda anılan raporunda belirtilen hususları inceleyip varılacak sonuca göre karar vermektir.

DAVA : Davacılar Neşat A. ve diğerleri vekili Avukat Hulusi Güney tarafından, davalılar Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. ve Ali B. aleyhine 14/3/2001 gününde verilen dilekçe ile insan sağlığını olumsuz yönde etkileyeceğinden baz istasyonunun faaliyetine son verilmesinin istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın reddine dair verilen 30/10/2002 günlü kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü:

KARAR : Dava, davacıların oturdukları sokakta bulunan davalı Ali B.'e ait binanın çatısına diğer davalı şirket tarafından kurulup işletilen baz istasyonunun insan sağlığını olumsuz yönde etkileyeceği iddiasına dayalı baz istasyonu faaliyetine son verilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece bilirkişi raporundaki baz istasyonunun yaydığı radyasyonun 9/9/2001 tarihinde yürürlüğe giren 12/7/2001 tarihli "10 KHZ-60 frekans bandında çalışan Sabit Telekomünikasyon cihazlarından kaynaklanan elektromanyetik alan şiddeti limit değerlerinin belirlenmesi, ölçüm yöntem yöntemleri ve denetlenmesi hakkında yönetmelik" de belirtilen limit değerleri altında olduğu gerekçesiyle istem reddedilmiştir.

Dosya kapsamına göre taraflar arasında baz istasyonunun yaydığı radyasyonun ilgili yönetmelikte belirtilen elektromanyetik alan şiddeti değerleri altında olduğu konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık baz istasyonunun yaydığı radyasyonun referans değerlerin altında olsa bile zaman içinde bölgede radyasyon yoğunlaşması ve buna bağlı hastalıklara yol açacağı iddiasına dayanmaktadır. Nitekim davacılar davayı açarken "Uludağ Üniversitesi Mühendislik - Mimarlık Fakültesi Elektronik Mühendisliği Bölümü Mikrodalga Araştırma Grubu" tarafından konuyla ilgili davacıların başvurusu üzerine hazırlanan rapora dayanmışlardır. Raporda "baz istasyonunun beş katlı, 15 metre yükseklikteki binanın çatısına kurulu olduğu, bu konudaki Uluslararası Standardın 30-35 metre yüksekliği olduğu; baz istasyonu antenlerinin radyasyon güçlerini doğrudan karşıdaki meskun binalara tevcih ettiği, baz istasyonunun teknik kurallara uygun kurulmadığı, referans limitlerin altında da olsa binaların meskun alanlarında yarattığı radyasyondan dolayı bu alanlarda uzun süreli radyasyona maruz kalacak insanların sağlığını olumsuz yönde etkileyebileceği, dolayısıyla buna müsaade edilmemesi gerektiği" biçiminde görüş belirtilmiştir. Davacılar da davayı açarken dava konusu baz istasyonunun insan sağlığına olumsuz etkileri olduğunu iddia etmişlerdir. Şu durumda mahkemece yapılacak iş, davaya konu baz istasyonunun uluslararası standartlara uygun yapılıp yapılmadığı, kaldı ki bu standartlara uygun olsa bile insan sağlığı üzerine olumsuz etkileri olup olmadığı ve Uludağ Üniversitesinin yukarıda anılan raporunda belirtilen hususları inceleyip varılacak sonuca göre karar vermektir.

Anılan yön gözetilmeden eksik inceleme sonucu verilen karar usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ : Temyiz olunan kararın gösterilen nedenle BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 29.5.2003 gününde oybirliğiyle karar verildi.